IMAGE
sícaklık 35º
Pazar, 13 Temmuz 2014
Son yılların en sıcak günü 12.07.2014 tarihi oldu.pazarkõydeki halkimiz çay bahçelerine çıkamadi.rus işçileri dahi öğlene kadar toplayabildi.kimiside caybahcesinden kaçti. Devamı...
RİZE'DE DENİZE GİRENLER BU HABERİ OKUSUN
Cumartesi, 12 Temmuz 2014
Rize'deki plajlar yüzme takip sistemiyle takip ediliyor   12-07-2014   Rize Halk Sağlığı Müdürlüğü tarafından belirlenen takvime göre, sezon boyunca yüzme alanlarından 15 günde bir su numuneleri alınarak Halk Sağlığı Laboratuvarlarında bakteriyolojik analizleri yaptırılıyor.   Yüzme analiz sonuçları Sağlık Bakanlığınca hazırlanan ve aktif olarak kullanılan  "http://yuzme.saglik.gov.tr" adresinden halka duyurularak, otomatik olarak izleniyor ve değerlendiriliyor.   Rize'de 12 plajın suyunu takip eden sistemin, tüm noktalarda su seviyesini mükemmel ve iyi olarak nitelendirdiği öğrenildi.   Vatandaşların, yüzme suyu takip sistemi ile yüzme... Devamı...
IMAGE
PAZARKÖY'DE CENAZE
Cumartesi, 05 Temmuz 2014
Pazarköy aktepe mahallesinden Ahçi Ali Er 3 ayden beri Rize araştırma Hastanesinde yoğunbakım ünitesinde beyninde kan pıhtılaşması sonucu tedavi görüyordu.04.07.2014 tarihinde sabah vakti hayata gözlerini yumdu.05.07.2014 tarihindede öğlen vakti Pazarköy aktepe mah.öğlen kılınan cenaze namazının ardından aile kabristanlığında defnedildi.Allah rahmet eylesin. Devamı...
IMAGE
PAZARKÖY KÖYÜNDE CENAZE..
Cuma, 20 Haziran 2014
Pazarköy Köyünün sevilen gençlerinden Haytrettin Er'in oğlu Gafur Er uzun zamandan beri ciğer rahatsizliği vardı.18.06.2014 tarihinde hayata genç yaşta veda etti.Gafur arkadaşımız kimsenin işine karişmayan güler yüzlü bir arkadaşımızdı.Cenazesi İpekler camiinde yoğun bir katılımla gerçekleşti.kendisine Allahtan rahmet diler kederli ailesine başsağlığı diliyoruz. Devamı...
IMAGE
ÇÖKEN YOL TRAFİĞE AÇILDI.
Pazartesi, 09 Haziran 2014
Pazarköy Mayloz ve Güzeltepe mevkiinde yol çökmesi sonucu trafiğe kapanmıştı.10 günlük  çalişma sonrası çöken yer 6 mt yüksekliğinde taş duvar örülüp hizmete sunulmuştur.Hizmeti geçenlere teşekkür ediyoruz. Devamı...
Yazdır
Kategori: Haberler
Yayınlanma: Pazar, 16 Şubat 2014

1- KÖYÜN YERİ, KONUMU,  COĞRAFİ  VE BEŞERİ ÖZELLİKLERİ

 

a)Köyün Coğrafi Konumu

Pazarköy köyü Rize’nin Merkez ilçesine bağlı köylerdendir. Rize il merkezine 10 km, denize 4  km mesafededir. Köy, 41 derece kuzey enlemi, 40 derece 34 saniye doğu boylamında yer alır.

            Küçük ırmakların(*) oluşturduğu çukurluk alanlar ve bu ırmaklara paralel yükseltiler engebeli bir arazi yapısı meydana getirmiştir. Köyün etrafını çevreleyen ve yer yer köyün sınırları içinde bulunan tepeler denizden 450 metre yüksekliğe kadar uzanır. Köyün içinden geçen Güneysu Deresi’nin köy içindeki yüksekliği 70 metre, Merkez Camisinin bulunduğu köy merkezi 170 metre yüksekliktedir.

            Güneyden Güneysu Belediyesiyle sınır teşkil eden Pazarköy’ün güneydoğusunda Adacami köyü, ( şimdi mahalle olmuş) kuzeydoğusunda Pekmezli, kuzeybatısında Zincirliköprü,  güneybatısında Yeşilyurt köyü, batısında Sütlüce ve Örnek köyleri bulunur.

              Köy üç ana gövdeye ayrılır: Merkez Camisinin bulunduğu yer Merkez Mahallesi, Kartaltepe Camisinin bulunduğu yer Kartaltepe

 

* Coğrafi terminolojide dere diye nitelenen akarsulara,  yöremizde ırmak denilmektedir.

 

Mahallesi, Aktepe Camisinin bulunduğu yer  Aktepe Mahallesi’dir. Ayrıca Sofular, Ermandağı, Cevahirler, Kiraztepe, Güzeltepe veYeni-

cami çevresi de  köyün küçük yerleşim birimleridir. Son zamanlarda Güneysu Deresinin düzlüklerine yerleşmeye çalışan köylüler, burada küçük bir kasaba hayatının başlangıcını oluşturmaya başlamışlardır.

 

             Sırtlar Irmağı Güneysu Belediyesiyle, Güneysu Deresi, Pekmezli ve Adacami köyleri ile, Yeşilırmak, Zincirliköprü köyüyle tabii sınır oluşturur.  Yeşilyurt köyüyle sınırımız, Erbaş soyadını taşıyan ailelerin arazileriyle sınırlıdır. Köyün batısında yükselen tepeler  Sütlüce ve Örnek köyleriyle sınırı teşkil eder.  Köyün toplam alanı yaklaşık 4 km2’dir. 


Pazarköy'den rizeye araba yolu uzunluğu 10 km dir.

 

 

 

 

 

Yollar ırmaklar ve yer adlarını gösteren harita

 

b)İklimi

Köyün iklimi Rize’nin iklimiyle paralellik arz eder. Yazları ve kışları ılık ve her mevsim yağışlıdır. 400 metre yüksekliğe varan tepeler karla önce tanışır ve daha üzün süre varlığını devam ettirir.  Havadaki nem oranı kış mevsimlerinde daha azdır.

c) Mahalleleri

            Çayalımyerlerinin taşıdığı isimler, bize aynı zamanda köyün mahalle ve yer adlarını da verir. Harf sırasına göre çayalımyerlerinin yer aldığı mevkiler şunlardır: Aktepe, Değirmenler, Güzeltepe, Kartaltepe, Kiraztepe, Pazarköy.

 

 d)Köyün Suları

Köyün önünden Güneysu Deresi geçer, Bu dere köy önünde yüzlerce dönümlük verimli düz bir arazı oluşturmuştur. Köyün güneyini Güneysu Belediyesinden ayıran Sırtlar Irmağı, (Kazangöl veya Harkolim Irmağı da denir.)[1] Ayene Dağından ve Yeşilyurt köyünün topraklarından beslenir. Bu ırmak, üzerinde yer alan beş adet su değirmenini döndürür. 1960 öncesi Aktepe ve  Sofular Mahallelerinde  bazı evlerin su ihtiyacını da bu ırmak karşılardı.  Köyün yine güneyinde yer alan Kopali Irmağı (Ilıca Irmağı da denir.) bir zamanlar üzerinde yer alan ve su ile çalışan bir kendir tokmağından adını almıştır. Yeşilyurt köyünün eteklerinden çıkan bu su üzerinde ayrıca üç su değirmeni bulunur. Köyün bir başka ırmağı Değirmenler Irmağı adını almıştır. Köyün içinden doğup köy arazilerindeki sulardan beslenerek Güneysu Deresiyle birleşir. Köyün kuzeyinde bulunan ve Pazarköy ile Zincirli Köprü köylerinin arazilerinden beslenen ırmağın adı Yeşilırmak’tır. Köyün bir başka suyu ise köyün içinden doğup Yenicaminin yakınından geçen küçük ırmaktır. Bir adı yoktur. Şimdilik köyün eski ismine izafeten Mişona Irmağı diyorum.

            Köyün merkezinin su ihtiyacı, Köyün üst tarafında bulunan bir su kaynağından karşılanırdı. Bu su kaynağı 20. yüzyılın başlarında Mataracı Mehmet Efendi’nin öncülüğünde döşenen pik borularla  köyün merkezine getirilmişti. Bu su halen kullanılmaktadır.

            Günümüzde evlerin ihtiyacı olan sular, tamamen kaynak sulardan karşılanmaktadır. Her mahallenin bir veya birkaç kaynak suyu vardır ve bu kaynak suları, yer altı borularıyla evlere dağılır. Son dönemde ( 2012-2013) Gürgen Deresinden getirilen ve tüm Güneysu

bölgesinin  ihtiyacını karşılayacak olan  bir içme suyu projesi  Pazarköy’ü de kapsamına almış bulunmaktadır.

            Yalnız yeni yapılan Sosyal Bilimler Lisesinin su ihtiyacı şimdilik Güneysu’ya giden Andon içme suyundan karşılanmaktadır.

            Irmaklar ve sulardan bahsetmişken köyün tarihi yüzme yerlerinden bahsetmemek olmaz diye düşündüm. Köyün gençlerinin yüzmeyi öğrendiği ve yaz boyunca yüzdükleri uygun göller vardı. Şimdiki Adacami köprüsünün 50 metre kadar aşağısında, Sofular Altı denilen bir göl, Pazarköy halkından başka Yeşilyurt köyünün gençlerine de hizmet veriyordu. Yine şimdiki asma köprünün karşı ayağında (Çalımı köprüsü denirdi.) büyükçe bir göl vardı. Bu göller yer yer 2 veya 2,5 metre derinliğe ulaşır, onlarca kişinin yüzmesine imkân verirdi. Bahsedilen iki göl de büyükçe bir kayanın dibindeydi.  Ayrıca derenin havzası  o zamanlar çok daha genişti ve büyükçe  taşlarla süslenmişti. Bu taşların üzerinde birkaç çocuk uzanır güneşte kurulanırdı. Güneysu Deresi’nin daha aşağılarda Taşlıdere ismini almış olması  boşuna değildir.

Güneysu Deresi ve kıyısındaki taşlar, kendir ipliği ile yapılan dokumaların ağartılması işinde de kullanılırdı. Ağartılan dokumalar bir yandan beyaz bir renk alır diğer yandan da yumuşardı. Bu dere ve ırmaklarımızın bize bahşettiği nimetler bunlarla da sınırlı değildi.

Bu suların boşuna aktığını söylemek doğru değildir. Bunlar yüzlerce dönüm araziyi sular, İlkbaharda beslediği otlar ineklerimizi doyururken, sonbaharda yetiştirdiği mısırla da insanlar ekmeklerini yapardı. Güneysu Deresinin odunların nakliyesi işinde kullanıldığını artık hatırlayan kalmamıştır. Yukardan aşağıya doğru taşınacak odun ve keresteler, dereye salınır gideceği son durağa kadar  dere sularının sürüklediği malzeme oradan alınırdı.

            Bu suların kendir tokmağı, değirmenler ve ağaç oyma tornalarımızı ve hatta ağaç biçme makinelerimizi(su hızarları) çalıştırdığını bilenlerimiz çok azdır.    

 

 

 Pazarköy, Güneysu Deresi ve Ayene Dağı

 

e)Köyün Yolları

            Genellikle günümüzde araba yolları küçük farklarla  köyün tarihi yaya yollarını takip eder. Aktepe –Yeşilyurt, Kopali Irmağına paralel yükselen Kartaltepe yolu, köyün merkezine çıkan, buradan arka mahalle ve küçük yerleşim yerlerine uzanan  köyün ana yolu,  hep eski yaya yollarının güzergahını takip eder. Fabrikanın yanından yukarı doğru uzanan yol da kısmen yaya yolunu takip etmektedir.

Yeşilyurt köyünden gelip, Pazarköy- Kartaltepe Mahallesine inen ve bu mahalleyi yukardan dolaşan bir araba yolu, Kartaltepe ve Cevahirler Mahallesini geçtikten sonra,  buradan Kiraztepe ve Güzeltepe semtlerine ulaşır.

 

 

            Güneysu Belediyesi sınırından başlayıp köyün alt kısmından ve  Yenicami önünden geçen araba yolu  1950 öncesi halkın kazma ve kürekle  yaptığı ve Güneysu’yu Rize’ye bağlayan il yolunu  teşkil ediyordu. Güneysu Deresi’ni takip eden karayolu inşa edilince bu eski yol köye terk edilmiş bulunuyor.

 

f)Köyün Nüfusu ve Özellikleri

 

            Pazarköy,1945 yılında  368’i erkek,  482’si kadın olmak üzere  toplam 850 nüfusa sahipti. Köyün nüfusu bu tarihten sonra sürekli artarak 1970 yılında  1503’e,  1980’de de  1590’a yükseldi.  1980’den sonra nüfus planlaması ve köyden kente göç olayına bağlı olarak Rize’deki bütün köylerin nüfuslarında azalmalar görüldü.  Bu meyanda Pazarköy’ün nüfusu da azaldı. 2000 nüfus sayımı sonuçlarına göre köyümüzde 466’sı erkek 514’ü kadın olmak üzere toplam 980 kişi yaşamaktadır.

 

            Adrese dayalı nüfus sayımı sonuçlarına göre 2010 senesinde Pazarköy’ün nüfusu  390 erkek ve 425 kadın olmak üzere  toplamda 815 kişidir.

  

Kartaltepe Camisi ve Pazarköy

 Pazarköy Halkının Mesleki Özellikleri

Eskiden Mandevoğulları ve Arnavudoğulları din hocalığında ağırlıktaydılar.  Ev ustalığı ve gemicilik mesleği de göze çarpan mesleki özelliklerden biriydi. Din alanında eğitim alanlar  “Efendi”, ev ustalığında sivrilenler  “Usta” ve denizcilik alanında isim yapmış olanlar da “ Reis” lakabı ile isimlendiriliyorlardı. (Mandevoğlu Hasan Efendi, Akmehmetoğlu Recep Usta, Delihasan oğlu Mehmet Reis gibi.)

Günümüzde gerek işçi ve gerekse memur olarak çay sanayiinde çalışanların çoğunlukta olduğu görülmektedir.  Bunun yanında her meslekten esnaf ve ticaret erbabı sayısında da önemli artışlar olduğu bir gerçektir.  

Son zamanlarda köyümüzden genç bir kuşak, tıp, mimarlık, mühendislik, iktisat, işletme, denizcilik ve daha nice dallarda yüksek tahsil kervanına katılmakta ve  hayata atılmaktadır. Bu kervana kızlarımız da dahildir.   

Genç nüfus  kaliteli bir mesleki eğitim almanın peşindedir.

 

 

 

 

 

 

 


 

Dikiş Kursu Kursiyerleri (2002)

 

g)Okuryazarlık Durumu

Pazarköy’ün okuryazarlık durumunu tespitinde birbirine benzer özelliklerinden dolayı Güneysu ilçesinin mahallerini esas aldık. Buna göre Pazarköy’ün 2000 yılı itibariyle okuryazarlık durumu şöyledir: (6 yaş ve üzeri için)

Nüfus                         Okuryazarlık

Kadın:    514              % 83.

Erkek:    466               % 98.

Toplam:  980              % 91.

 

(Pazarköy nüfus büyüklüğü itibariyle Rize’nin merkez köyleri arasında 4. sırada bulunmaktadır. 2010 yılı adrese dayalı nüfus sayımına göre  817 nüfusu itibariyle)

 



[1] Coğrafi terminolojide dere diye nitelenen akarsulara,  yöremizde ırmak denilmektedir. 

Pazarkoy Koyu Tanitim Web Sitesi & 2014
Powered by Joomla 1.7 Templates